Ba Lan và hành trình vươn lên thành thế lực mới trong ngành du thuyền xa xỉ

Ba Lan vốn không phải là cái tên đầu tiên xuất hiện khi nhắc đến những trung tâm du thuyền xa xỉ trên thế giới. Tuy nhiên, quốc gia châu Âu với lịch sử đóng tàu lâu đời đã vươn lên trở thành nhà sản xuất tàu thương mại dưới 39 feet (khoảng 12 mét) lớn nhất châu Âu. Nhiều xưởng đóng tàu tại đây đã gặt hái danh tiếng nhờ chất lượng vượt trội của các dòng du thuyền động cơ và thuyền buồm tầm trung, trong khi những thương hiệu khác đang tiến thẳng vào phân khúc siêu du thuyền.

"Đây là một trong những quốc gia có truyền thống đóng tàu từ rất lâu đời," nhà thiết kế du thuyền danh tiếng Espen Øino - người đang chế tác dòng catamaran Vandal mới chia sẻ. Cảng chính Gdańsk từng là nơi xuất xưởng những chiến hạm và tàu chở khí đốt. Vào đầu những năm 2000, các hãng sản xuất du thuyền lớn như Windy hay Amels đã tận dụng kinh nghiệm đóng tàu của Ba Lan để đúc phần thân tàu (hull), sau đó mới chuyển phần nội thất về Scandinavia và Hà Lan để hoàn thiện do những e ngại về khả năng chế tác chi tiết cao cấp của Ba Lan khi đó.

Giờ đây, sự e ngại đó đã hoàn toàn xóa bỏ. Ba Lan ngày nay có thể hoàn thiện một chiếc du thuyền từ A đến Z. Hầu hết các công đoạn thử nghiệm bể dòng, chế tác gỗ nội thất và tích hợp hệ thống điện tử đều được thực hiện khép kín (in-house). Ưu điểm của mô hình sản xuất không phụ thuộc vào nhà thầu phụ này là thời gian giao hàng được rút ngắn đáng kể. Đơn cử như trong thời kỳ đại dịch Covid-19, khi các xưởng đóng tàu Ý và Hà Lan phải hoãn thi công vì chờ phụ tùng, các nhà đóng tàu Ba Lan vẫn duy trì nhịp độ sản xuất liên tục.

Bất chấp thế mạnh ở các dòng thuyền thương mại cỡ nhỏ, bất ngờ lớn nhất mang nhãn hiệu "Made in Poland" chính là cách các xưởng đóng tàu hàng đầu tại Gdańsk đã định hình lại thiết kế du thuyền thế giới. "Ông lớn" Sunreef đã đăng ký bản quyền công nghệ "lớp vỏ năng lượng mặt trời" (solar skin) - các tấm pin năng lượng mặt trời được tích hợp trực tiếp vào phần mạn tàu để cung cấp nguồn năng lượng thay thế. Xưởng này cũng đang chế tác phần thân vỏ composite dài 140 feet bằng phương pháp truyền chân không đơn kỳ (single-mold infusion) lớn nhất trong lịch sử ngành du thuyền. Năm ngoái, Sunreef đã đưa Ba Lan lọt vào top 10 quốc gia sản xuất du thuyền hàng đầu thế giới với vị trí nhà sản xuất lớn thứ sáu toàn cầu.

Galeon 800 FLY

Bộ ba xưởng đóng tàu hàng đầu tại Gdańsk được hoàn thiện bởi Galeon. Nhà sản xuất du thuyền động cơ lâu đời nhất Ba Lan chuyên chế tác những mẫu tàu sắc sảo, tốc độ với thiết kế tối đa bốn cabin. Nhưng yếu tố giúp thương hiệu này tạo nên sự khác biệt chính là khả năng "biến hình" linh hoạt như những chiến binh Transformers. Khi ra mắt mẫu 800 Fly tại Triển lãm Du thuyền Quốc tế Fort Lauderdale 2022, mẫu tàu dài 84 feet này đã trở thành dòng flagship của Galeon, đồng thời là nỗ lực táo bạo nhất nhằm mang lại không gian sống đẳng cấp siêu du thuyền trên dòng tàu sản xuất thương mại.

Được thiết kế bởi Tony Castro, điểm nhấn đặc trưng của tàu nằm ở tính linh hoạt: ban công có thể hạ gập giúp mở rộng diện tích boong chính khi thả neo, trong khi khu vực boong thượng (flybridge) rộng lớn, sảnh chờ phía trước, nền tảng tắm biển thủy lực và bố trí bốn cabin tạo ra nhiều không gian sinh hoạt chung. Cửa kính bao quát gần 360 độ ngập tràn ánh sáng cho phòng salon, còn cabin tổng (owner's suite) trải dài toàn bộ chiều rộng thân tàu sở hữu lối cầu thang riêng. Động cơ kép MTU 1.920 mã lực mang lại tốc độ lên tới 31 hải lý/giờ.

Khi mẫu 800 Fly có màn chào sân châu Âu tại Cannes, cấu trúc cơ bản của tàu vẫn giữ nguyên, nhưng Galeon đã chú trọng hơn vào khả năng cá nhân hóa, cung cấp nhiều lựa chọn chất liệu gỗ, da, đá và cấu hình nội thất khác nhau. Phiên bản mới nhất được định vị như một "ngôi nhà tái định hình" mang không gian nghỉ dưỡng cao cấp, sở hữu hệ kính toàn cảnh, bếp mở cùng các chi tiết hoàn thiện ngày càng tinh xảo.

Sunreef 88 Ultima

Sau hai thập kỷ biến những chiếc catamaran từ dòng thuyền buồm du ngoạn ngách thành những siêu du thuyền xa xỉ cỡ lớn, Sunreef đang tiến theo một hướng đi góc cạnh và tốc độ hơn với mẫu Ultima 88 mới. Mẫu catamaran động cơ dài 88 feet này sở hữu phom dáng thấp, góc cạnh đầy uy lực của một chiếc thuyền một thân (monohull) hiệu suất cao, nhưng vẫn giữ được độ ổn định, mớn nước nông và không gian nội thất kinh ngạc của du thuyền đa thân (multihull). Sunreef tuyên bố chiếc tàu có diện tích không gian sống lên tới 387 m² (4.165 foot vuông), một con số khổng lồ cho du thuyền ở chiều dài này.

Hiệu suất cũng là điểm cộng lớn. Động cơ kép Volvo Penta IPS 1050 giúp tàu đạt tốc độ 26 hải lý/giờ, trong khi phiên bản hybrid kết hợp năng lượng pin với công nghệ "solar skin" linh hoạt của Sunreef. Không gian nội thất rộng lớn bao gồm một cabin tổng có phòng xông hơi khô riêng biệt, cùng những mảng kính lớn đón trọn ánh sáng tự nhiên vào phòng salon. Bên ngoài, phần mạn thuyền có thể hạ gập cùng gara phía sau rộng rãi tạo nên một "Ocean Lounge" sát mặt nước phóng khoáng, tích hợp cầu nâng thủy lực hỗ trợ hạ thủy mô tô nước (Jet Ski) và các đồ chơi dưới nước khác.

Ace

Đây không phải là mẫu tàu mới nhất xuất xưởng từ Ba Lan, nhưng có lẽ là tác phẩm nổi danh nhất. Mẫu du thuyền Conrad 145 mang tên Ace do nhà thiết kế Reymond Langton (Anh) sáng tạo, được định hình là một chiếc tàu cho thuê rộng rãi và có hành trình di chuyển xa. Sau khi ra mắt vào năm 2002, chiếc du thuyền này đã ẵm trọn 9 giải thưởng chưa từng có trong lịch sử. Ace hiện là ngôi sao trong làng cho thuê du thuyền, hoàn thành cả hai mùa charter tại vùng biển Caribbean và Địa Trung Hải với mức giá từ 240.000 USD/tuần.

Conrad, thương hiệu được đánh giá là một trong những cái tên dẫn đầu thế giới về siêu du thuyền (cả tàu động cơ lẫn thuyền buồm), đã quyết định phát triển thiết kế 145 foot này thành một dòng sản phẩm tùy chỉnh linh hoạt (semi-custom), với hai phiên bản tiếp theo là Extra Time và Moonlight.

Yếu tố giúp xưởng đóng tàu Conrad phát triển mạnh mẽ là khả năng tiếp cận hơn 500 chuyên gia lành nghề thuộc công ty mẹ Marine Projects ngay tại bờ biển Gdańsk. "Nếu thợ của chúng tôi cần một chuyên gia khảm gỗ trang trí hay một bể thử dòng tải, họ chỉ cần gọi là có ngay," CEO Mikołaj Król chia sẻ. Mẫu thuyền buồm flybridge mới CO.ONE 140 của họ cũng đang tạo nên làn sóng phấn khích trong giới yêu thuyền buồm. Mẫu tàu đầu tiên thuộc dòng semi-custom mới này dự kiến sẽ được bàn giao vào năm tới, và mẫu thứ hai sẽ nối tiếp một năm sau đó.

Vandal V46

Dòng catamaran trang bị cánh ngầm (foiling cat) của Vandal ra đời khi nhà thiết kế Øino, kiến trúc sư thủy hải học Scott Jutson và Tender Works hợp tác thiết kế một chiếc du thuyền cho chính bản thân họ. Đề bài chung của họ đòi hỏi một cỗ máy tốc độ, có khả năng đi biển vượt trội trên một khung gầm cực kỳ bền bỉ, hãy hình dung đây như một chiếc Land Rover Defender của đại dương, sở hữu vừa đủ không gian cabin cho một chuyến nghỉ dưỡng cuối tuần đầy nắng.

Điểm bán hàng độc nhất (USP) của Vandal chính là hệ thống cánh ngầm (foils) dưới thân tàu. Thường xuất hiện trên các thuyền đua giải America’s Cup, cánh ngầm giúp giảm thiểu đáng kể mức tiêu thụ nhiên liệu và cải thiện khả năng rẽ sóng. "Là một người đi biển," Øino cho biết, "bạn sẽ nhận ra rằng mọi sự cố thường phát sinh từ mức độ phức tạp trên tàu." Với tốc độ tối đa lên tới 40 hải lý/giờ, nhà thiết kế này đã tự mình vận hành chiếc V46 trong ba năm mà hầu như không cần bảo dưỡng phức tạp. Chiếc 46 foot là mẫu nhỏ nhất của hãng, bên cạnh hai dòng 50 foot và 60 foot cùng bộ sưu tập.

Sunreef 43M Eco

Không có gì ngạc nhiên khi một trong những dự án tương lai của Sunreef góp mặt trong danh sách này. Mẫu catamaran 43M Eco dài 141 foot sẽ là chiếc du thuyền lớn nhất từng được chế tác tại xưởng Gdańsk. Phần thân tàu composite khổng lồ của nó được sản xuất bằng quy trình truyền chân không đơn kỳ (single-shot vacuum infusion) - kỹ thuật vốn phổ biến trên các dòng thuyền đua và du thuyền cao cấp cỡ nhỏ nhưng rất hiếm thấy ở quy mô này. Sunreef khẳng định đây là dự án lớn nhất thế giới ở thể loại này.

Chiếc du thuyền sẽ tích hợp các tế bào quang điện vào thân tàu, thượng tầng và cột buồm, nạp năng lượng cho hệ thống pin hỗ trợ cả động cơ điện lẫn phụ tải dịch vụ trên tàu. Nền tảng catamaran của 43M Eco cũng hứa hẹn mang lại không gian sống vượt trội, đủ chỗ cho 12 khách, phòng salon boong chính rộng lớn cùng các khu vực sinh hoạt ngoài trời thoáng đãng. Boong sau rộng rãi dẫn ra khu vực beach club, trong khi tàu có thể chở theo các xuồng cứu sinh (tender) và đồ chơi dưới nước cho những hành trình dài ngày.

Với phần thân tàu đã hoàn thiện và quá trình thi công đang tăng tốc tại Gdańsk, 43M Eco sẽ là một bài kiểm tra quan trọng để xem liệu công nghệ điện-mặt trời của Sunreef có thể mở rộng từ các dòng catamaran xa xỉ lên quy mô siêu du thuyền thực thụ hay không.

Running On Waves

Hầu hết những trí tuệ kiệt xuất trong ngành đóng tàu Ba Lan đều tốt nghiệp từ Đại học Công nghệ Gdańsk. Trong số đó có kiến trúc sư hàng hải lừng danh Zygmunt Choreń là "bố già của ngành thuyền buồm Ba Lan." Vào những năm 1970, Choreń từng là thủy thủ tham gia giải đua Volvo Ocean Race đầu tiên. Ông sau đó tiếp tục thiết kế những siêu thuyền buồm như SV Royal Clipper được đóng tại Gdańsk.

Kiệt tác của Choreń chính là chiếc Running On Waves dài 210 foot. Được đặt hàng như một thuyền buồm hiện đại mang bộ cánh buồm barquentine cổ điển, chiếc tàu trông như một chiếc thuyền buồm thương mại (tea clipper) của thế kỷ 21. Chiếc thuyền buồm cao tầng công nghệ cao này hiện đang phục vụ các tour cho thuê quanh vùng biển Địa Trung Hải, mang lại niềm hân hoan cho vô số thủy thủ và du khách mỗi năm.

Bài: Navigator Media